Portugal 2011 - 2012:
Onze fotoalbums

datum

datum

datum

datum

datum
De week verslagen:
Portugal 2011 - 2012:
Onze fotoalbums

datum

datum

datum

datum

datum
De week verslagen:
Portugal 2011-2012 week 12
Dag 77, maandag 27 februari
Altura
Het is onbewolkt en zonnig. Er moeten weer wat huishoudelijke werkzaamheden gedaan worden dus storten we ons na het ontbijt op het schoonmaken in de camper en legen van de tanken. We kunnen hier alles in orde maken behalve schoon water tanken. Dat is het grootste probleem hier. Als er schoon water voor handen zou zijn kunnen we het hier wel 14 dagen uithouden. We gaan op onderzoek uit om aan schoon water te komen.
Achter ons staan 3 Duitse campers. Antoinette vraagt aan een Duitse dame of zij weet waar water gehaald kan worden. De Duitse dame verwijst ons richting hotel, dan een bruggetje onderdoor en dan zie je even verder een buitendouche waar je water kunt tappen.
Voor dat we op zoek gaan zetten we eerst de laptop onder lading. Deze is gisteravond door het afronden van week 11 totaal leeg geraakt. We zetten koers in de richting die de Duitse dame heeft aangegeven, maar al wat we vinden is geen bruggetje en geen buitendouche. Na een uur fietsen en zoeken geven we de moed op. Op het grote onverharde terrein staat een Nederlands echtpaar. Ook daar vragen we naar een watertappunt. Zij verwijzen ons naar de officiële plekken zoals in Castro Marim waar je met een gekochte Jeton (speciaal muntje) water kunt tappen.
Tijdens onze zoektocht hebben we ergens verscholen in de duinen een paar houten vissershuisjes gezien. Daar achter lagen op het strand een paar vissersbootjes. We gaan dit de komende dagen eens van dichtbij bekijken.
Wij rijden Altura weer in. Kijken in een winkel met artikelen als ijzerwaren, afvoerpijpen enz. naar een pvc-knietje om de losse 5 ltr. tanken op een eenvoudige manier in de grote tank te kunnen legen. Helaas hebben ze niet wat we zoeken.
Op de terugweg fietsen we naar het c@fé en halen daar onze mails en tweets weer op met de IPhone. We doen boodschappen bij Intermarché en zitten nog even in de zon voor we gaan lunchen.
Na de lunch is ook de laptop weer opgeladen en kunnen we naar het c@fé om de verslagen van week 10 en week 11 te versturen. We regelen wat financiële zaken, zetten in een speciaal programma kaarten klaar voor de komende jarigen en gaan daarna weer terug naar de camper.
Er staat nu een koude wind. Niemand zit meer buiten. Ook wij gaan binnen zitten en drinken later een glaasje port.
De avond besteden we aan tv kijken (journaal), puzzelen en lezen.
Vlak voor het naar bed gaan gaat het rode lampje van de laadregelaar branden. Dit houdt in dat de Efoy weer aan moet om de accu’s weer van voldoende stroom te voorzien. We laten de Efoy uit en even later gaat ook het rode lampje weer ut. Hebben we weer een hele dag op zonne-energie gedraaid. Wat hebben we toch een goed leven!
Dag 78, dinsdag 28 februari
Plaats Onbekend
De zon is niet scherp. Er hangt een hele sluierbewolking voor. Het lijkt ook wel of er verderop nevel hangt. Een appartementencomplex dat we normaal in de verte kunnen zien is nu in de mist verdwenen.
Na het ontbijt lopen we naar de Mercado Municipal en halen daar, net als vorige week, weer (slib/zee)tongetjes en karbonades. Als we langs het c@fé komen stoppen we even om mails en tweets binnen te halen.
Als we bij de camper komen is de nevel zo goed als verdwenen. We zetten de stoelen buiten en gaan heerlijk in de zon zitten. Ons kan niets gebeuren!
Het is niet zo’n bijzondere dag. De nevel komt en gaat weer. Als de nevel er is, is het fris. Geen weer om dan buiten te zitten. Het andere moment is het weer te warm om binnen te zitten.
Rond drie uur blijft de nevel hangen. We gaan naar binnen en vermaken ons met lezen en puzzelen.
De (slib/zee)tong smaakt weer voortreffelijk en de vinho branco past er goed bij.
De avond is zoals gebruikelijk en ondanks dat we minder zon hadden vandaag hoeft de Efoy niet aan.
Dag 79, woensdag 29 februari
Plaats Onbekend
Wolkenvelden en zonnig. Het is een schrikkeldag vandaag. Voor ons een extra dag in deze reis.
Na het ochtendritueel gaan we langs de vloedlijn lopen richting Tavira. Er zijn meer mensen die met dat idee hier lopen. Niet dat het overdruk is maar het is gewoon gezellig. In het water langs de vloedlijn zien we vissers die met een speciale schep (lijkt op een frituurpanschep) met daar achter een lang net schelpen (kokkels?) uit het water scheppen. De schelpen worden in de bovenlaag van het zand op de schep getrild en verdwijnen daarna in het lange net. Zo zijn ze wel een paar uur bezig tot het moment dat de vloed weer opkomt. Een zware klus al je bedenkt dat ze de schep, met een touw om hun middel, dansend voorttrekken. Jammer dat ze niet willen dat je ze fotografeert. Maar daar is Antoinette weer voor mee.
Het loopt heerlijk zo langs de branding. Hele kleine vogeltjes rennen als hazewindhonden door het laatste laagje water dat over het strand rolt als de zee zich weer terugtrekt. En bij de volgende golf rennen ze weer de kant van het strand op. Een intensieve manier om aan voedsel te komen. Ze blijven er wel conditie door houden.
Als we drie kwartier langs de vloedlijn hebben afgelegd, tot aan Praia Da Manta Rota, keren we weer om. Er zijn er ook die niet “weer om” keren. We zien dat de (kokkel)vissers er mee stoppen. Sommigen verzamelen op 1 punt en anderen waren individueel aan het zoeken. Allemaal hebben ze een aantal kilo’s bij elkaar geschud of gedanst.
Als we bij de camper komen hebben we precies anderhalf uur gelopen. Het laatste stukje over het rulle zand was het zwaarst.
Na de lunch gaan we fietsen. Omdat we een paar dagen geleden niet in Castro Marim zijn geweest, we fietsten toen met een echtpaar door het natuurgebied, besluiten we om nu echt naar Castro Marim te gaan. Via de EN 125 en de EN125-6 komen we bij Castro Marim. Al snel zien we waar de parkeerplaats is om te overnachten. En na even zoeken vinden we ook de Flot-Bleu, waar je voor € 2,00 100 ltr. water kunt tanken en je vuil water kunt lozen. De parkeerplaats zelf vinden we niets. Gelukkig zijn we vorige week afgeslagen naar Altura, waar we een fantastische plek hebben. We spreken af hier ook niet de komende dagen naar toe te rijden voor overnachting. Hooguit voor het vullen van de schoonwatertank.
In Castro Marim is ook niets te beleven. Het kasteel is te bezoeken maar dat doen we niet.
We fietsen door naar de N122. Vanaf deze weg zien we aan de overkant van de Rio Guadiana Spanje liggen. Heel mooi om de witte huisjes van het Spaanse plaatsje Ayamonte te zien in de zon. We vervolgen de weg en komen in Vila Real de Santo Antonio. Bij de rotonde nemen we de afslag naar de Lidl. Niet om iets te kopen maar om ons te oriënteren voor de komende dagen. Ook is de Lidl handig voor een sanitaire stop.
Daarna is het via een lange geasfalteerde brede bosweg (ook geschikt voor auto’s) naar de boulevard van Monte Cordo. Bij het strandtentje met de Hoornse vlag drinken we een koud biertje en vermaken ons weer met de bedrijvigheid van de vissers met hun bootjes. Als Piet naar binnen gaat om af te rekenen vraagt hij, alweer in zijn goede Engels, hum, hoe de man aan die vlag komt. De man begrijpt Piet niet. Piet doet nog een poging maar de man gaat nu zo rap in het Portugees door dat Piet het weer niet begrijpt. Uiteindelijk gaat Piet naar buiten, geen cent wijzer maar denkt: (l)ach(en met die man)!
We fietsen het laatste stuk terug naar de camper en komen daar om 16:00 uur aan. We drinken een glaasje wijn.
De avond besteden we als gebruikelijk met ook nog even de Efoy aan. Het was weer een heerlijke dag. We kunnen ons niet herinneren wanneer we op 1 dag zoveel gewandeld en gefietst hebben. We hebben ons er in elk geval mee vermaakt.
Dag 80, donderdag 1 maart
Plaats Onbekend
Het is geheel bewolkt. Dat is heel lang terug dat we dat bij het opstaan hebben gezien. Volgens ons, toen we in december nog in Spanje reden. Vanmiddag staan we precies een week in Altura. We hebben plannen om morgen weer verder te trekken. De watertank staat nu op een kwart dus wordt het tijd om op zoek te gaan naar water. Het liefst koel helder…… water.
We lopen naar de Mercado Municipal en kopen bij Jose Alfonso, onze vaste visman, vis voor vandaag en morgen. Als we aankomen herkent de man ons al. Een brede glimlach siert zijn gezicht. Als we aan de beurt zijn en onze bestelling opgeven vraagt hij 5 minuten de tijd om de vis schoon te maken. Wij lopen intussen naar de mini Mercado voor witte wijn en brood. Brood voor de lunch en wijn voor bij de vis, voor als u anders mocht denken.
We lopen terug naar de visman en ontmoeten daar het echtpaar waar we vorige week mee gefietst hebben. Natuurlijk een praatje en we rekenen af met de visman. Piet probeert uit te leggen dat ze volgend jaar weer terug komen maar de visman heeft het over morgen, vrijdag visdag. Wel in het Nederlands.
We lopen naar de camper. Het weer wordt er niet beter op en de wolken worden steeds donkerder. Terug in de camper vraagt Antoinette waar de vis is. In haar tas zitten alleen maar de wijn en het brood. Door het gesprek met het echtpaar zijn we de vis vergeten. Piet gaat op de fiets terug. De vriendelijk visman had de vis apart gelegd en zei dat het geen probleem was. En over en weer, weer een “obrigado” (dank u wel).
Als Piet terug is met de vis doet Antoinette ze gauw in de koelkast.
Piet maakt alvast voorbereidingen om de fietsen weer achter op het fietsenrek te zetten. Met z’n tweeën plaatsen ze de fietsen op het rek en gaan daarna lunchen.
Om 13:00 uur horen we het in de verte wat rommelen. De onweersbui zet niet door. Rond kwart over twee misschien één minuut een beetje miezerige regen.
Antoinette gaat in de camper alles afstoffen. Ook gaan de matten eruit en worden grondig schoon geborsteld. Als alles weer op zijn plaats ligt ziet het er weer fris en schoon uit.
De rest van de middag gaat Antoinette lezen. Soms zit ze binnen en als het weer het toelaat gaat ze weer buiten zitten. Als het fris wordt gaat ze binnen zitten en als het weer het dan toelaat gaat ze weer naar buiten. Totdat het weer fris wordt. Ze bergt dan haar stoel op en gaat weer binnen zitten. En als het weer het dan weer toelaat blijft ze gewoon binnen.
We blijven vandaag bij de camper. Genieten van het uitzicht en maken af en toe een praatje met een (Nederlandse)voorbijganger. Soms lijkt het wel de voertaal hier, Nederlands.
Tegen de avond komen er steeds meer donkere wolken. Na het eten sluiten we de luiken. Kijken tv, lezen en puzzelen en rond een uur of tien komt er een Portugese gek met z’n auto de parkeerplaats op scheuren en neemt de bochten door keihard te remmen. Bijna tegen onze camper aan. Gelukkig is hij maar 1 keer langs geweest.
Tegen 24:00 uur gaan we naar bed. Van de coureur hebben we geen last meer gehad zodat we na een rustdag in bed verder kunnen rusten. Maar vooral heerlijk slapen.
Dag 81, vrijdag 2 maart
Plaats Onbekend
Het is helemaal bewolkt. Vandaag gaan we Altura verlaten. We hebben hier een fantastische week gehad. Onze overnachtingsplek was een van de beste van deze reis. Een goede om voor volgend jaar te onthouden. We legen alle vuile tanken en rijden naar een tank station om gas(lpg), diesel en water te tanken. In Vila Real de Santo Antonio halen we bij de Lidl de boodschappen want we zijn bijna overal doorheen. Als we bij de kassa komen kunnen we alleen contant afrekenen. Dit is hier in het zuiden heel normaal. Buitenlanders kunnen bij de Lidl en Pingo Doce niet pinnen. Vanaf ongeveer het midden van Portugal tot en met het Noorden is dat wel mogelijk.
Afijn, contant afrekenen dus. Piet pakt portemonnee en haalt al zijn papier geld er uit. Komt 10 euro tekort. 2x tellen, caissière tellen maar het blijft 10 euro te kort. Geen nood. In elke Lidl staat een pinautomaat. Piet naar de pinautomaat. Klanten die achter ons staan maar wachten, het stel achter ons heeft maar 3 kleine artikelen. Piet stopt z’n creditkaart in de pinautomaat en wacht tot alle reclame, je krijgt hier eerst 2 reclame items, voorbij is. Dan komt de melding: Pas ongeldig gebruik een andere pas. Pas al twee en een halve maand gebruikt, nooit problemen ondervonden. Piet stopt een andere pas in de pinautomaat. Reclame en daarna de melding: pas is ongeldig gebruik een andere pas. Alle logo’s die op de passen staan, staan ook op deze pinautomaat. Dat is dus niet het probleem. Piet gebruikt zijn Visa kaart. Reclame en daarna de melding: pas ongeldig gebruik een andere pas. Piet rookt al 25 jaar niet meer maar onverwachts kwam er nu wel rook uit zijn oren en neusgaten. Zou hij boos zijn?
Piet loopt weer naar de caissière en legt het probleem voor. De caissière is en blijft heel rustig en geeft de tip dat we buiten de Lidl naar een pinautomaat moeten gaan. Zij bewaart de winkelwagen voor ons op een veilige plek. Gelukkig heeft ze de andere klanten nu wel geholpen.
De meeste Lidl’s in Portugal liggen strategisch aan een rotonde. Aan de andere kant van de rotonde waar deze Lidl aan ligt is een bank waar we geld kunnen pinnen. We pinnen voldoende geld en lopen terug naar de Lidl. Een wat oudere Portugese man loopt net bij de pinautomaat vandaan. Hij moppert dat het geld in de automaat op is en dat je daardoor niet meer kunt pinnen. Hoe bedoel je: pas is ongeldig. Het geld is gewoon op. Laten ze dat dan vermelden. Dan hoef je niet drie passen te gebruiken.
We lopen naar de caissière en krijgen voorrang met afrekenen. Ze is uiterst vriendelijk en communiceert in goed Engels met ons. Het is voor ons weer een hele ervaring met zo’n pinautomaat. Maar om dit nog een keer mee te maken! Nee, daar passen we voor.
We rijden naar Alcoutim. Daar aangekomen zien we geen goede parkeerplaats en zetten de camper bij Centro Nauticico. We hebben hier een prachtig uitzicht op de rivier Rio Guardiana. Als je naar de overkant van de rivier kijkt zie je een prachtig mooi wit stadje liggen. Dit stadje is wel Spaans. Met de misschien 200 mtr. die je overbrugt kijk je wel een uur verder. Het is hier n.l. 12:30 uur en aan de overkant van de rivier is het 13:30 uur. Rare gewaarwording.
Na de lunch gaan we het stadje bekijken. Onderweg zien we boven een aantal huizen een paar campers staan. Via een trap lopen we er naar toe. Dit blijkt de camperplek van Alcoutim te zijn, compleet met gratis Flot-Bleu. Het is maar een kleine plek. Er kunnen net 10 campers staan. Als wij het een en ander nog staan te bekijken komt er een Engelsman met Hymer en parkeert zijn camper op de laatste plaats. De drukte hier komt door het feit dat de parkeerplaats in Castro Marim door de politie is ontruimt. Wij blijven maar benden staan. We staan daar heel mooi.
In Alcoutim is niet veel te doen. Je kunt eventueel met een soort pontje naar de overkant en weer terug maar veel meer is er niet. We lopen rond en zien dat ze in het centrum een zgn. Free Wifi paal hebben. Hier kunnen we met onze IPhones de mails en tweets ophalen.
Terug bij de camper nemen we een glaasje wijn. We eten tonijn die we gisteren bij Jose Alfonso in Altura hebben gekocht. Wat is dat smullen, heerlijk!
Tegen de tijd dat we naar bed gaan gaat het rode lampje van de stroomvoorziening branden. Teken dat de spanning te laag is. We laten het zo want gaan toch naar bed. Morgenochtend zal het groene lampje wel branden. Dat deed het tot nu toe steeds. En anders moet er iemand de camper duwen. Slaap lekker.
Dag 82, zaterdag 3 maart
Plaats Onbekend
Als we wakker worden is het mistig. De Ria Guardiana kunnen we vanuit de camper amper zien. We wachten af hoe de mist zich ontwikkeld voordat we verder rijden. Na half elf schijnt op veel plaatsen de zon alweer en kunnen we aan onze reis beginnen. We verlaten de Algarve en rijden naar Mina de São Domingos in Alentejo.
We gaan weer in noordelijke richting maar blijven in Portugal. We hebben besloten om niet via de Spaanse kust richting huis te gaan. De bevolking in Portugal is vriendelijker en het is er ook veiliger. Natuurlijk kan overal wat gebeuren maar wij voelen ons hier happy en moeten straks toch via het Spaanse Baskenland naar Frankrijk. Die route hebben we ook op de heenweg gemaakt en dat ging prima.
We proberen nu zoveel mogelijk het binnenland van Portugal en de grensstreek aan te houden. Deze routes hebben we nooit gereden en het moet ook bijzonder mooi zijn. Ja, en soms wat mistig.
De route nu is al ontzettend mooi. Als we door Mértola rijden stoppen we voor een onderbreking. Althans dat denken we. We lopen het stadje in en komen bij een gebouw waar een expositie is van kunstwerken, meest schilderijen, van inwoners uit Mértola of uit de directe omgeving. Leuk om te zien. Het ene spreekt je meer aan dan het andere. Als we langs een kapper lopen vraagt Piet of hij nog geknipt kan worden. Dat kan maar er is nog 1 klant voor hem. Als Piet geknipt is en haar gewassen, dit gebeurt hier achteraf, moet hij zes euro betalen. Volgens Antoinette ziet het er nog beter uit dan in Alvor. Piet weer blij. We kopen brood en eieren bij een mini Mercado en lopen naar de camper voor de lunch. De camper staat op een groot onverhard terrein. Verderop staan nog 3 campers bij elkaar. Wij staan heerlijk rustig.
Na de lunch gaan we weer het stadje in. We lopen naar het kasteel. Het stadje is niet vlak. Veel straten lopen erg schuin omhoog of naar beneden. Ligt er aan waar je staat. Het kasteel staat boven aan het stadje dus we moeten flink klimmen. We hoeven geen entree te betalen en je hebt van bovenaf een prachtig uitzicht over het stadje. Je kunt nu ook duidelijk zien dat het stadje uit 2 delen bestaat. Een oud gedeelte en een nieuw gedeelte. We besluiten om door de smalle straatjes van het oude gedeelte te wandelen. We lopen langs de kerk naar beneden en gaan het oude gedeelte in. Indrukwekkend al die kleine oude huisjes. En wat een smalle straatjes. Op sommige punten kun je niet met z’n tweeën naast elkaar lopen, zo smal. We lopen nu evenwijdig aan de rivier. De oevers zijn beneden ons. Je kunt duidelijk zien hoe het er in de middeleeuwen uitzag. Er was een brug over de rivier. Alleen het gedeelte op de oever is een brok ruïne. Midden in de rivier zie je ook nog een stuk brug liggen. Inmiddels is dit stuk verrijkt met een boompje. Als we ons omdraaien zien we de huizenrij. De meeste huizen hebben een balkonnetje. Onder deze balkonnetjes hebben zwaluwen hun nesten gebouwd. En met al die balkonnetjes zijn het zeker wel honderden nesten. Een pracht gezicht. We lopen verder en komen bij een pleintje. Hier is het stadhuis gevestigd. Twee mooi gerenoveerde statige gebouwen. Je kunt zien dat het stadje Romaanse en Arabische invloeden heeft. Omdat je bij het stadhuis bent kan je hier Free Wifi ontvangen. De burgemeester heeft een eigen parkeerplaats.
We komen weer in het centrum en drinken bij café Guardiana nog een pilsje. Daarna lopen we voldaan terug naar de camper. We besluiten om niet meer naar Mina de São Domingos te rijden.
Na het eten lekker ontspannen. De hele middag bergje op en bergje af ga je op een gegeven moment toch wel voelen. Je gebruikt andere spieren dan normaal. Het lijkt ons heerlijk om nu onze slaapspieren te gebruiken.
Dag 83, zondag 4 maart
Plaats Onbekend
Het is buiten somber want het is zwaar bewolkt. Wij zijn gelukkig niet somber maar voelen wel bepaalde spieren die we anders niet voelen. Na het ontbijt en zo rijden we toch naar Mina de São Domingos. Het wordt een rit van ± 17 km. We komen door een prachtig gebied. Het is een Parque Natural. Op een langgerekt veld, weiland, of wat het ook is zien we zeker wel 50 ooievaars. Op (telefoon)palen hebben ze hun nesten gebouwd. Het is erg knap van die ooievaars om op een paal met een diameter van ± 12 cm., een nest te bouwen die 10 tallen centimeters uitsteekt. En er dan ook nog met z’n tweeën een gezin stichten. Circusartiesten zijn het.
We rijden door en komen langs een meer dat er mooi uitziet. Je ziet dat er kort geleden nog vernieuwingen hebben plaatsgevonden. Als we er voorbij zijn rijden we meteen Mina de São Domingos in. Het is stil in het dorp. Heel erg stil. Het is net of je een spookstad inrijdt. We zien rijen met kleine huisjes. Alleen de hoofdwegen zijn geasfalteerd. De andere straten zijn onverharde wegen. Als we bijna aan het eind van het dorp zijn keren we de camper en zetten hem op een groot onverhard terrein neer. Er zijn hier verschillende van die terreinen. We staan bij de mercado municipal. We lopen er heen maar er is geen markt op zondag. We lopen verder het dorp in richting de kerk. Dit is een grof gebouwd monument. We kijken bij de school. We hebben vernomen dat je hier, als de school uit is, kunt internetten. We lopen door naar het meer. Daar zien we opeens een aantal campers staan. We halen snel onze camper op. Als we bij de camperplek komen zien we dat deze er goed verzorgt uitziet. Ruime plaatsen voor de campers, zelfs voor de wat langere camper, en bij het cafeetje toiletten. We zoeken een zonrijke plek. Het is een rustige camperplek met af en toe wat dagtoeristen. Maar meer dan 4 personenauto’s hebben er niet te gelijk gestaan.
Na de lunch lopen we het dorpje in en zien bij het eerste pleintje, vlak bij de kerk, een gebouwtje. Dit gebouwtje is het toilet en douchegebouw van het dorp. Het ziet er schoon uit. Bij de douche ontbreken alle douchekoppen, op 1 na bij de dames.
We lopen verder langs de kleine huisjes richting kopermijn. De kopermijn was vanaf 1858 de belangrijkste werkgever in de streek. Een Engels bedrijf exploiteerde de mijn onder barre omstandigheden; de mijnwerkersgezinnen woonden in één kamer zonder raam. In 1965, nog maar 47 jaar terug, raakte de koperader uitgeput. Het bevolkingsaantal daalde van 6000 tot 800. De spookstadachtige sfeer wordt slechts doorbroken door een reservoir: de plek waar wij nu met de camper staan. Veel van de huisjes, of moeten we schrijven: van de eenkamerwoningen, hebben nog steeds geen raam. Andere zijn opgeknapt en hebben nu één of twee ramen.
Van het mijngebied zelf is niet veel meer over. Er staan een aantal vervallen gebouwen, deels gesloopt, en er staat nog een roestige mijnschacht. Zelfs hier op het terrein in de volle zon doet het een beetje spookachtig aan. Toch is het interessant om hier rond te lopen. Alleen de gedachten dat de mijnwerkers hier totaal werden uitgeknepen doet je dan weer gruwen.
Terug bij de camper kunnen we nog even buiten in de zon zitten. Vanmorgen begon de dag somber en zwaar bewolkt. Het is toch een mooie warme dag geworden. Er komen nog een paar campers het terrein oprijden. Twee ervan zijn ruim acht meter lang. Een heeft nog een triangel waaraan een klein autootje zit achter zijn camper. En al zijn de plaatsen groot, deze lengte kan je niet in één vak krijgen.
We maken er weer een heerlijke rustige avond van en met af en toe de gedachte nog bij die arme mijnwerkers gaan we heerlijk slapen.